Gemi Elektrik Sistemlerinde Test ve Devreye Alma
Bir elektrik işinin gerçekten tamamlandığını ve kontrollü enerjilendirmeye hazır olduğunu nasıl anlarsınız? Yeni, değiştirilmiş veya onarılmış bir sistem önce enerjisizken kontrol edilir, ardından kontrollü sırayla enerjilendirilir, işlevleri tek tek doğrulanır ve son olarak tasarlandığı yük altında çalıştırılır.
Kablolama ve ayar hatalarını sisteme enerji vermeden bulun
Devreye alma sırasında sık karşılaşılan hatalar arasında yanlış terminale bağlanmış damar, hasarlı izolasyon, eksik köprü bağlantısı veya hiç girilmemiş bir ayar bulunur. Enerjisiz kontroller bu sorunları enerji vermeden önce bulmayı amaçlar; bu aşamada düzeltmek, sorunları sistem çalışırken fark etmekten hem daha güvenli hem de daha az kesintilidir.
Devreye alma, yapılan işin geminin geri kalanıyla buluştuğu aşamadır. Yeni bir starter doğru kablolanmış olabilir ancak başka bir sistemden gelmesi gereken permissive yoksa yine de çalışmayabilir. Bu tür sorunlar ancak ekipman çevresindeki sistemlerle birlikte işletildiğinde ortaya çıkar; bu yüzden devreye alma fonksiyon testleri ve yük altında testlerle devam eder.
Enerjisiz kontrolden teslime beş aşama
Her aşama tamamlanır ve kayda alınır; ardından bir sonraki aşamaya geçilir. Bir aşama başarısız olursa arıza giderilir ve süreç ilerlemeden önce o aşama baştan tekrarlanır.
- 01
Enerjilendirme öncesi
Devre enerjisizken yapılan kontroller
Çizimlere göre görsel kontrol. Yeni kablolarda süreklilik ve damar tanımlama, iletkenler arası ve toprağa karşı izolasyon direnci, sonlandırma kontrolleri, topraklama ve eşpotansiyel bağlantılar. Koruma ayarları girilir ve ayar listesiyle karşılaştırılır.
- 02
İlk enerjilendirme
Enerjinin kontrollü sırayla verilmesi
Devreler besleme tarafından başlayarak, aşağıdaki kesiciler açık tutulacak şekilde kontrollü sırayla enerjilendirilir. Devrenin bir sonraki bölümü devreye alınmadan önce her aşamada gerilim ve faz sırası; gerekli yerlerde polarite doğrulanır. İlgili güç devrelerinden önce kontrol beslemeleri devreye alınır.
- 03
Fonksiyon testi
Kontroller, alarmlar, koruma ve interlock'lar
Her start, stop ve geçiş ilgili kontrol noktalarından uygulanır. Alarmlar kaynağında oluşturulur ve izleme sisteminden doğrulanır. Interlock'lar engellemek üzere tasarlandıkları duruma karşı test edilir; trip fonksiyonları da doğru kesicinin açtığını doğrulamak için denenir.
- 04
Yük altında
Sistemi tasarlandığı çalışma koşulunda çalıştırmak
Motorların dönüş yönü kontrol edilir; ardından yük bağlıyken akım, gerilim ve çalışma durumu izlenerek çalıştırılır. Sürücüler gerekli hız aralığında denenir. Jeneratörler paralel çalıştırılır ve yük değişimleri boyunca yük paylaşımı kontrol edilir.
- 05
Teslim
Sonuçlar ve belgeler gemiye teslim edilir
Ölçülen değerler, son ayarlar ve tamamlanan testler kaydedilip teslim edilir. Yapılan iş tesisatı değiştirdiyse çizimler fiili durumu gösterecek şekilde işaretlenir/güncellenir. Açık kalan maddeler, yapılması gereken aksiyon ve kapatmaktan sorumlu tarafla birlikte listelenir.
Yapılacak testler neyin değiştiğine göre belirlenir
Yeni bir fider, değiştirilen bir sürücüden veya onarılan jeneratör kontrol devresinden farklı şekilde test edilir. Kapsam işe başlamadan belirlenir: hangi testlerin yapılacağı, her test için kabul kriteri ve testlere kimin tanıklık edeceği.
İş klas onayı gerektiriyorsa test sonuçları ve fiili duruma göre işaretlenmiş çizimler geminin klas kuruluşuna sunulmak üzere hazırlanır. Sörvey ve sertifikasyon klas kuruluşunun sorumluluğundadır; bizim görevimiz sistemi ve destekleyici kayıtları incelemeye hazır hale getirmektir.
Test, tek başına bir iş olarak da yapılabilir. Bir onarım, blackout veya uzun süreli bekleme sonrasında armatör tesisatın yeniden devreye alınmadan önce mevcut durumunu görmek isteyebilir. Bu noktada alınan izolasyon direnci değerleri sonraki kontroller için referans oluşturur.
Test ve devreye alma gerektiren işler
Devreye alma sırası, yapılan montajın, onarımın veya değişikliğin kapsamına göre bu işlerin her birine uygulanır.
- Yeni ekipman ve fiderlerin montajı
- Sürücü, pano bölümü ve kontrol donanımı retrofitleri
- Sistem yeniden devreye alınmadan önce yapılan onarımlar
- Pano değişiklikleri ve yeni çıkışlar
- Gemi tersaneden ayrılmadan önce kıyı bağlantısı sistemleri
Test için nelerin hazır olması gerekir?
Yük altında ve fonksiyon testlerinin yapılabilmesi, devreye alma ekibi kadar geminin de ekipmanı çalıştırmaya hazır olmasına bağlıdır.
- Sistemin test için hazır ve güvenli şekilde çalıştırılabilir olması
- Test sırasında kullanılacak gerçek yük: yük ekipmanı, pompalar, otel yükü
- Kapsamımız dışındaki makineleri çalıştıracak gemi personeli
- Düzeltme ve yeniden test için programda ayrılmış süre
- Sörvey gerektiğinde klas sörveyörünün katılımı
Test ve devreye alma ile tamamlanan işler
- Montaj ve Donatımİşletmedeki gemilere yeni ekipman montajı: kablolama, kablo geçişleri, pano bağlantıları, motor, sürücü ve kontrol entegrasyonu; test ve devreye alma.
- Panolar ve Güç DağıtımıGemilerde pano ve güç dağıtımı işleri: yeni fiderler, kesici değişimleri, transformatörler, kısa devre seviyesi kontrolleri ve koruma seçiciliği.
- Otomasyon ve KontrolGemilerde otomasyon ve kontrol işleri: kayıp sinyaller, alarm ve izleme arızaları, I/O değişiklikleri, ekipman entegrasyonu ve PMS arayüzleri.
- Jeneratörler, Motorlar ve SürücülerGemi jeneratörü, motor ve sürücülerinde elektrik işleri: yük paylaşımı, senkronizasyon, AVR/koruma arızaları, starter ve sürücü değişimi.
Devreye alma başlamadan önce
- Her işte beş aşamanın tamamı uygulanır mı?
- Sıra aynıdır ancak kapsam aynı değildir. Birebir muadil bir kesici değişiminde sınırlı sayıda kontrol yeterli olabilir; yeni bir pano bölümü ise beş aşamanın tamamını gerektirebilir. Test kapsamı, neyin değiştirildiğine ve bu değişiklikten hangi sistemlerin etkilendiğine göre belirlenir.
- Bir test başarısız olursa ne olur?
- Arıza bulunup giderilir ve başarısız olan aşama baştan tekrarlanır. Geçemediği bir teste dayanarak hiçbir devre enerjilendirilmez. Özellikle gemideki fiili durum çizimlerden farklıysa programda düzeltme ve yeniden test için süre bırakılmalıdır.
- Klas sertifikası düzenliyor musunuz?
- Hayır. Sertifikasyon ve sörvey geminin klas kuruluşunun sorumluluğundadır. İnceleme için gereken test kayıtlarını ve fiili duruma göre işaretlenmiş çizimleri hazırlarız; kendi işimizin tanıklık edildiği testlerde hazır bulunuruz.
Yeni veya değiştirilmiş bir elektrik sistemi devreye mi alınacak?
Gemi bilgilerini, hangi ekipmanın monte edildiğini veya neyin değiştirildiğini ve sistemin ne zaman devreye girmesi gerektiğini gönderin. Test kapsamını ve gemide hazır olması gereken koşulları belirleyelim.